Σε τιμές χρυσού το νερό: Ενιαία πλέον η τιμολόγησή του για όλη την Ελλάδα

Σταγόνα και ευρώ…

Σε τιμές χρυσού το νερό: Ενιαία πλέον η τιμολόγησή του για όλη την Ελλάδα
Η Εθνική Επιτροπή Υδάτων με μια ισοπεδωτική απόφασή της επιβάλλει ενιαία υποχρεωτική τιμολόγηση του νερού για όλη τη χώρα, χωρίς να λαμβάνει υπόψη της κανένα κριτήριο και καμία τοπική ιδιαιτερότητα και χωρίς να έχει προηγηθεί μελέτη κατά νομαρχιακή περιφέρεια για τους τοπικούς υδάτινους πόρους που υπάρχουν, τις ανάγκες ύδρευσης των περιοχών, κ.λπ

Σταγόνα και ευρώ… Στα ύψη θα φτάσει η τιμή του νερού σύμφωνα με το νέο ενιαίο πανελλαδικό τρόπο τιμολόγησης που θα γίνει από την Εθνική Επιτροπή Υδάτων, ενώ για τα νησιά που ήδη αντιμετωπίζουν ζωτικής σημασίας προβλήματα ύδρευσης και καταφεύγουν σε αφαλάτωση η τιμή  του νερού θα ακουμπήσει την τιμή της ουγγιάς του χρυσού!

Παράλληλα, πέρα από όλα αυτά, ανοίγει παράθυρο για να περάσει η διαχείριση των υδάτινων πόρων και το νερό σε ιδιωτικές επιχειρήσεις, με ό,τι αυτό σημαίνει τόσο από θέμα εθνικής ασφαλείας, όσο και από πλευράς αύξησης της τιμής του νερού.

Σήμερα, η ΕΥΔΑΠ (Αθήνα) και ΕΥΑΘ (Θεσσαλονίκη) προτείνουν την τιμή του νερού ανά κυβικό και ο εκάστοτε υπουργός Περιβάλλοντος εγκρίνει ή μειώνει ή αυξάνει την τιμολόγηση ανάλογα με την κυβερνητική πολιτική. Όσες περιοχές δεν υδρεύονται από τους δυο αυτούς οργανισμούς τα Δημοτικά Συμβούλια των Δήμων τιμολογούν το νερό ανάλογα με τους υδάτινους πόρους που έχουν (πηγές, λίμνες, κ.λπ.) και τις τοπικές ανάγκες ύδρευσης  των κατοίκων.

Η τιμολόγηση του νερού στα νησιά τα οποία αντιμετωπίζουν προβλήματα υδροδότησης (και ειδικά τους θερινούς μήνες που υπάρχει αυξημένη τουριστική κίνηση) και καταφεύγουν  σε αφαλάτωση, γίνεται  από τους τοπικούς και πάλι Δήμους, αφού προηγουμένως αφαιρεθεί η κρατική επιδότηση που χορηγείται  για την κάλυψη του κόστους ή μέρους του κόστους της αφαλάτωσης.

Τώρα τα πράγματα άλλαξαν άρδην. Η Εθνική Επιτροπή Υδάτων με μια ισοπεδωτική απόφασή της επιβάλλει ενιαία υποχρεωτική τιμολόγηση του νερού για όλη τη χώρα, χωρίς να λαμβάνει υπόψη της κανένα κριτήριο και καμία τοπική ιδιαιτερότητα και χωρίς να έχει προηγηθεί μελέτη κατά νομαρχιακή περιφέρεια για τους τοπικούς υδάτινους πόρους που υπάρχουν, τις ανάγκες ύδρευσης των περιοχών, κ.λπ. Πάντως, αναμένεται μέσα στο επόμενο διάστημα να καθορίσει η Εθνική Επιτροπή Υδάτων την τιμολόγηση του νερού πανελλαδικά.

Κατόπιν αυτών, με δικηγόρους τον Αλέξανδρο Σαρηβαλάση και την Αικατερίνη Γεωργιάδου, προσέφυγαν στο Συμβούλιο της Επικρατείας το σωματείο των εργαζομένων της Εταιρείας Ύδρευσης και Αποχέτευσης Θεσσαλονίκης (ΕΥΑΘ) και 11 κάτοικοι της Θεσσαλονίκης, Σύρου και Τήνου. Όλοι στρέφονται κατά της απόφασης της Εθνικής Επιτροπής Υδάτων (19.5.2017) με την οποία επιβάλλεται ενιαία τιμολόγηση νερού.

Σκοπός της απόφασης αυτής, μεταξύ των άλλων, είναι, «η έγκριση γενικών κανόνων κοστολόγησης και τιμολόγησης των υπηρεσιών ύδατος για διάφορες χρήσεις».

Το σωματείο επισημαίνει ότι η τιμολόγηση του νερού θα γίνεται κατά τέτοιο τρόπο «ώστε να ανακτάται πλήρως από τους χρήστες το συνολικό κόστος, συμπεριλαμβανομένου του κόστους ευκαιρίας του επενδυμένου κεφαλαίου, του περιβαλλοντικού κόστους και του κόστους πόρου».

Με άλλα λόγια, όλο το κόστος συντήρησης και δημιουργίας εγκαταστάσεων, μεταφοράς του νερού, κ.λπ., θα μετακυλύεται εξ ολοκλήρου στους καταναλωτές. Αυτό θα έχει ως αποτέλεσμα σε εποχές Μνημονίων και μακράς οικονομικής κρίσης να καταστεί μη προσιτή η τιμή του νερού, αφού θα είναι σε πολύ υψηλά έως απρόσιτα επίπεδα, ενώ τα αδύναμα οικονομικά στρώματα των πολιτών δεν θα μπορούν να χρησιμοποιούν ένα από τα βασικά δημόσια αγαθά όπως είναι το νερό.

Δεν παραλείπουν να επισημάνουν με νόημα ότι οι νέοι κανόνες τιμολόγησης σε αυστηρά οικονομικά και μόνο κριτήρια εξυπηρετεί τις ιδιωτικές επιχειρήσεις («ιδιωτικά οργανωμένα συλλογικά δίκτυα παροχής υπηρεσιών ύδατος» όπως αναφέρονται στο άρθρο 2 της επίμαχης απόφασης) που πρόκειται να δραστηριοποιηθούν στη χώρα μας στον ευαίσθητο τομέα της παροχής νερού.

Υπογραμμίζεται ακόμη, ότι η κατάσταση στα νησιά που έχουν ανεπάρκεια υδάτινων πόρων, όπως είναι η Σύρος, Τήνος, κ.λπ., θα είναι τραγική, αφού η ύδρευση παρέχεται μέσω αφαλάτωσης, η οποία σήμερα επιδοτείται από το κράτος κατά ένα μεγάλο μέρος, ενώ  σύμφωνα με τη νέα απόφαση της Εθνικής Επιτροπής Υδάτων, δεν προβλέπεται καμία επιδότηση. Έτσι, η έλλειψη νερού στα νησιά αυτά θα έχει ως άμεση συνέπεια να ανέβει σε υψηλή τιμή το νερό.

Ο νέος τρόπος τιμολόγησης του νερού είναι αντισυνταγματικός, αντίθετος στην Ευρωπαϊκή και Ελληνική νομοθεσία. Και αυτό, γιατί το κράτος εγγυάται τη στοιχειώδη αξιοπρεπή  διαβίωση και επιβίωση των πολιτών και έχει υποχρέωση να διασφαλίζει τη συνεχή, ασφαλή και προσιτή παροχή συγκεκριμένων αγαθών υψίστης ζωτικής σημασίας, όπως είναι το νερό.

Ακόμη, το κράτος πρέπει να εγγυάται την πολιτική του δημοσίου συμφέροντος και της κοινωνικής αλληλεγγύης ανάλογα με τις ιδιαιτερότητες κάθε περιοχής και των κατοίκων της, Δηλαδή,  πρέπει να λαμβάνεται υπόψη το είδος της περιοχής  (ορεινή – νησιωτική), εάν είναι σε μικρή ή μεγάλη απόσταση  από υδάτινο πόρο, εάν επαρκή ή όχι η υπάρχουσα ποσότητα του νερού, κ.λπ.

Με τον νέο τρόπο τιμολόγηση παραβιάζεται ευθέως και η Ευρωπαϊκή οδηγία 2000/60/ΕΚ που καθιερώνει την περιβαλλοντική ορθολογική πολιτική στον τομέα των υδάτων.

Περί Φιλαυτίας

 

Το πιο μεγάλο απ’ όλα τα κακά είναι έμφυτο στις περισσότερες ψυχές των ανθρώπων, κι ο καθένας τους το συγχωρεί στον εαυτό του και δεν προσπαθεί να βρει κανένα μέσο για να ξεφύγει απ’ αυτό. Είναι αυτό που λένε ότι κάθε άνθρωπος είναι από τη φύση του φίλαυτος και ότι είναι δικαιολογημένο να είναι τέτοιος.

Στην πραγματικότητα όμως, η υπερβολική αγάπη για τον εαυτό μας γίνεται πάντοτε η αιτία όλων των σφαλμάτων. Αυτός δηλαδή που αγαπά τυφλώνεται από το αντικείμενο της αγάπης του, ώστε να κρίνει κακώς τα δίκαια και τα καλά και τα ωραία, επειδή νομίζει ότι πρέπει να τιμά περισσότερο την ατομικότητά του από την αλήθεια.

Εκείνος όμως που φιλοδοξεί τουλάχιστο να γίνει μεγάλος δεν πρέπει να υπεραγαπά ούτε τον εαυτό του, ούτε τα δικά του, αλλά τα δίκαια, είτε έτυχε να τα πράξει ο ίδιος, είτε κάποιος άλλος. Απ’ αυτό το ίδιο σφάλμα προήλθε και το ότι όλοι θεωρούν σοφία την αμάθειά τους. Και για τούτο, ενώ δεν ξέρουμε τίποτε, για να χρησιμοποιήσω αυτήν την έκφραση, νομίζουμε πως τα ξέρουμε όλα, και, επειδή δεν εμπιστευόμαστε στους άλλους αυτά που δεν ξέρουμε εμείς, αναγκαζόμαστε να τα κάνουμε λανθασμένα οι ίδιοι.

Πρέπει, επομένως, κάθε άνθρωπος να αποφεύγει να αγαπά υπερβολικά τον εαυτό του, και να επιδιώκει να βρίσκει πάντοτε τον καλύτερό του, χωρίς να νιώθει καμιά ντροπή κάμνοντας αυτό που είπαμε.

Κάποια όμως πράγματα που έχουν μικρότερη σημασία από τα παραπάνω και τα λέμε πολλές φορές, δεν είναι λιγότερο χρήσιμα από εκείνα και πρέπει να τα λέμε, υπενθυμίζοντάς τα στον εαυτό μας. Όπως δηλαδή εκεί που εκρέει κάτι, πρέπει πάντοτε αντίστροφα να εισρέει κάτι καινούργιο έτσι και η ανάμνηση είναι η εισροή όταν η φρόνηση έχει εκρεύσει.

Γι’ αυτό, λοιπόν, πρέπει να αποφεύγουμε και τα υπερβολικά γέλια και τα υπερβολικά δάκρυα, να συμβουλεύει δε κάθε άνθρωπος τον άλλο να είναι συγκρατημένος στη μεγάλη χαρά και στη μεγάλη λύπη και να προσπαθεί να είναι αξιοπρεπής, αφού ο δαίμονας που ρυθμίζει τα πεπρωμένα μας μένει απαθής και στις μεγάλες ευτυχίες και στις μεγάλες δυστυχίες (γιατί οι δαίμονες είναι αντίθετοι σε μερικές πράξεις που σημαδεύουν υψηλούς στόχους και ξεπερνούν το κανονικό μέτρο).

Να ελπίζει επίσης ότι ο θεός με τα δώρα που χαρίζει πάντα, στους ενάρετους τουλάχιστο, θα ελαφρώσει το βάρος των κόπων που πέφτουν στο κεφάλι του και από μεγαλύτερους θα τους κάμει μικρότερους, θα μεταβάλει δε προς το καλύτερο την τωρινή κατάσταση. Όσον αφορά όμως τα αντίθετα από αυτά αγαθά θα του έρχονται πάντοτε με τη βοήθεια της καλής του τύχης.

Μ’ αυτές λοιπόν, τις ελπίδες πρέπει να ζει ο καθένας και με τις υπομνήσεις όλων αυτών των πραγμάτων χωρίς να είναι φειδωλός σε τίποτε, αλλά πάντοτε και στις διασκεδάσεις και στις μελέτες του να τα υπενθυμίζει ξεκάθαρα και στον εαυτό του και στους άλλους.

Φόβος και εμπιστοσύνη

 

Ζώντας σε μια εποχή που η αβεβαιότητα είναι μεγάλη και τα πράγματα δεν είναι δεδομένα, όπως για παράδειγμα στην εργασία και στην οικονομία, φαίνεται μπροστά μας να ξεδιπλώνεται ένα δίλλημα αλλά και μια επιλογή: να αντιδράς με φόβο ή να απαντάς με εμπιστοσύνη.

Αυτό το άρθρο δεν επιδιώκει να καλύψει εκτενώς το παραπάνω θέμα αλλά περισσότερο να αποτελέσει ένα έναυσμα πιθανόν για παραπέρα σκέψη κι εξερεύνηση. Το γράφω έχοντας τη πρόθεση και επιλέγοντας να είμαι με την πλευρά της υγιούς αλλαγής, του ανοίγματος και της προσωπικής ανάπτυξης και όχι της αποξένωσης, του τεμαχισμού ή της ισοπέδωσης του ανθρώπου και του δυναμικού του.

Αυτό το άρθρο απευθύνεται σε όσους ενδιαφέρονται για μια τέτοια προσέγγιση.

Το συναίσθημα του φόβου

Στον κόσμο της ψυχολογίας ο φόβος είναι ένα ακόμη χρήσιμο συναίσθημα. Ένα αρχέγονο συναίσθημα που στο ‘φυσιο-λογικό’ του βίωμα συνήθως αποσκοπεί στο να προστατέψει κι όχι στο να καθηλώσει. Που έρχεται να προειδοποιήσει, όχι για να κατακτήσει.

Ένα συναίσθημα που, όπως και κάθε άλλο συναίσθημα, ευχάριστο ή δυσάρεστο, έρχεται και φεύγει.

Αυτό είναι πολύ εύκολο να το δεις από το πώς λειτουργούν τα ζώα και ειδικά τα θηλαστικά, όταν βιώνουν απειλή και φόβο. Πώς αντιδρά ένας σκύλος ή μια γάτα όταν απειλείται; Οι λειτουργίες αυτές είναι πολύ παρόμοιες με του ανθρώπου.

Ωστόσο στον άνθρωπο είναι ακόμη πιο πλούσιες και περίπλοκες. Ο άνθρωπος έχει τη δυνατότητα να βιώνει με συνείδηση τα συναισθήματά του, και την ικανότητα να μαθαίνει να τα επεξεργάζεται και να τα διαχειρίζεται (με εξαιρέσεις όπως π.χ.

όταν ειναι μωρό).

Τη σημασία του συναισθήματος του φόβου μπορεί κανείς να την αναγνωρίσει τόσο από την εκδήλωσή του όσο και από την απουσία του, από εκεί όπου θα ήταν χρήσιμη η παρουσία του. Πώς θα ήταν η ζωή χωρίς το φόβο;

Είναι χαρακτηριστική μια περίπτωση που αναφέρει ο Antonio Damasio για μια μεσήλικη γυναίκα, η οποία έπαθε μια ιδιότυπη εγκεφαλική βλάβη, δεν μπορούσε πια να νιώσει φόβο. Έτσι, μπορούσε εύκολα να βρεθεί τόσο σε πρακτικό όσο και σε ψυχολογικό επίπεδο σε επικίνδυνες καταστάσεις, χωρίς, όμως, η ίδια να μπορεί να το αντιλαμβάνεται.

Για παράδειγμα, στο πέρασμα μιας λεωφόρου δεν θα αντιλαμβανόταν τον κίνδυνο από τα διερχόμενα αυτοκίνητα. Επίσης, δεν μπορούσε να αναγνωρίσει κοινωνικές καταστάσεις που ήταν απειλητικές γι’αυτήν. Για παράδειγμα, όταν την πλησίαζαν άνθρωποι με επιθετική συμπεριφορά, εκείνη δεν ήταν σε θέση να το αντιληφθεί.

Όλοι και όλα ήταν εξίσου αποδεκτά και καλοδεχούμενα! Η απουσία του συναισθήματος του φόβου την άφηνε εκτεθειμένη και απροστάτευτη μέσα σε επικίνδυνες συνθήκες είτε πραγματικές, είτε κοινωνικές.

Ωστόσο, όταν τα πράγματα ερμηνεύονται ή βιώνονται συνεχώς μέσα από το συναίσθημα του φόβου – απ΄όπου κι αν προέρχεται – τότε αυτό συμβάλλει συνήθως στη δημιουργία μιας ‘κουλτούρας φόβου’, είτε σε ατομικό είτε σε συλλογικό επίπεδο.

Ποιό νομίζεις ότι μπορεί να είναι το κόστος μιας τέτοιας κουλτούρας;

Η απόφαση της εμπιστοσύνης

‘Χρειάζεται να πιστεύεις και να εμπιστεύεσαι τους ανθρώπους, διαφορετικά η ζωή γίνεται ανυπόφορη.’ Άντον Τσέχωφ

Η εμπιστοσύνη δεν είναι συναίσθημα αλλά απόφαση. Στην πραγματικότητα κανείς δεν μπορεί ποτέ να αποδείξει απόλυτα και κατηγορηματικά ότι είναι άξιος εμπιστοσύνης (Rowan, 1997). Η εμπιστοσύνη χτίζεται κι αυτό αποτελεί μια διαδικασία.

Το ρίσκο και η εμπιστοσύνη πάνε μαζί, καθώς χρειάζεται ρίσκο για να δημιουργήσουμε εμπιστοσύνη.

Εν προκειμένω, δεν αναφέρομαι στην ‘τυφλή’, άκριτη, καθηλωμένη ή ακόμα και αφελή πλευρά της εμπιστοσύνης. Αυτό, κατά τη γνώμη μου, θα μπορούσε να είναι εξίσου περιοριστικό κι επιζήμιο όσο και ο ‘τυφλός’, άκριτος, καθηλωμένος ή μη-ρεαλιστικός φόβος.

Όπως και με το φόβο, μπορείς να διαπιστώσεις τη σημασία της εμπιστοσύνης μέσα από την παρουσία της αλλά και μέσα από την απουσία της.

Η εμπιστοσύνη αποτελεί το κυριότερο θα λέγαμε ‘συγκολλητικό’ στη δημιουργία των σχεσεων. Χωρίς εμπιστοσύνη καμιά σχέση δεν μπορεί να δημιουργηθεί, να λειτουργήσει και ν’αναπτυχθεί καλά. Πολλές έρευνες, τόσο για τις διαπροσωπικές σχέσεις όσο και για τις εργασιακές, τόσο σε ατομικό επίπεδο όσο και σε επίπεδο ομάδων, οργανισμών και κοινωνιών δείχνουν πόσο σημαντική είναι η εμπιστοσύνη και πόσο μπορεί να επηρεάσει τις συνθήκες και την ποιότητα ζωής.

Σε ένα περιβάλλον όπου, μεταξύ άλλων, δημιουργούνται συνθήκες για εμπιστοσύνη, οι άνθρωποι εξελίσσουν καλύτερα το δυναμικό τους.

Η εμπιστοσύνη χτίζει συλλογικότητα. Είναι δύσκολο να συνεργαστείς με κάποιον αν δεν υπάρχει εμπιστοσύνη. Όταν χάνεται η εμπιστοσύνη χάνεται η επικοδομητική συνεργασία. Χωρίς εμπιστοσύνη δεν μπορεί να υπάρχει κοινωνική συνοχή, ο κοινωνικός ιστός διασπάται.

Σε περιόδους κρίσης, προσωπικής ή κοινωνικής, ένα από τα πρώτα πράγματα που φαίνεται να κλονίζονται είναι η εμπιστοσύνη.

Παρακάτω παραθέτω ένα σύντομο απόσπασμα από ένα βιβλίο ψυχοθεραπείας που,όμως, νομίζω ότι αρμόζει και πέρα από αυτό το πεδίο:

“…Η αίσθηση αξιοπιστίας κάνει τα πάντα ευκολότερα. Η εξάρτηση από τα λόγια ή τις πράξεις του άλλου δεν μπορεί να είναι ποτέ ολοκληρωτική, ούτε θα πρέπει να είναι, γιατί αυτός ο δρόμος οδηγεί στην απογοήτευση και την αυταπάτη.

Αλλά σίγουρα το άνοιγμα και η διαφάνεια είναι στόχος… Αυτό σημαίνει την κατοχή της συμπεριφοράς μας και την ανάληψη ευθύνης των πράξεών μας, με άλλα λόγια αυθεντικότητα. Στο τέλος οι προσδοκίες μας για το τι θα κάνουν άλλοι είναι λιγότερο σημαντικές.

Η πόρτα της συνεργασίας μπορεί ν’ ανοίξει μόνο από την πλευρά μας. Δεν μπορούμε να περιμένουμε κάποιον άλλο να το κάνει για μας…” ( Rowan 2010, σελ.111)

Στις χώρες του φόβου και της εμπιστοσύνης

Ας πούμε ότι έχεις την ευκαιρία να κάνεις ένα ταξίδι σε δυο φανταστικές χώρες. Η μια ονομάζεται η ‘χώρα του φόβου’ κι η άλλη η ‘χωρα της εμπιστοσύνης’. Στη ‘χώρα του φόβου’ μπορείς να δεις κάθε λογής φόβου που μπορείς να φανταστείς.

Στη ‘χώρα της εμπιστοσύνης’ κάθε λογής εμπιστοσύνης.

Ποια είναι η εμπειρία σου σε καθεμία από αυτές; Πώς φαίνονται τα πράγματα από την κάθε χώρα; Τι θα επέλέγες να πάρεις μαζί σου από την κάθε χώρα φεύγοντας;

Πηγές: Feinstein, J., Adolphs, R., Damasio, A. & Tranel, R. The Human Amygdala and the Induction and Experience of Fear. Current Biology, December 16, 2010 Rowan, J. (2010) Personification, London: Routlenge. Rowan, J. (1997) Healing the male psyche: Therapy as initiation, London: Routlenge.

πηγη 

 

Κανονικότητα και εμπιστοσύνη

Η επιστροφή στην κανονικότητα – οικονομική, πολιτική – αποτελεί το μείζον ζητούμενο για την Ελλάδα του 2017. Αλλά η κανονικότητα εδράζεται κυρίως σε μια βασική πολιτιστική αξία, την εμπιστοσύνη. Εάν ωστόσο μια λέξη μπορεί να χαρακτηρίσει την άμεση προοπτική της Ελλάδας, αυτή είναι η «αβεβαιότητα».

Τα πάντα εμφανίζονται αβέβαια. Τα πάντα μπορούν δυνητικώς να συμβούν, από το σχετικά καλύτερο ως το χειρότερο σενάριο. Βεβαίως το ίδιο λίγο-πολύ συμβαίνει και στην Ευρώπη αλλά και στο ευρύτερο παγκόσμιο σύστημα. Η αβεβαιότητα συνιστά την πλέον παραλυτική κατάσταση για ένα κοινωνικό σύνολο, για την οικονομία, τις επενδυτικές αποφάσεις, την πολιτική διαδικασία, ακόμη και για την εξωτερική πολιτική και τις σχέσεις της χώρας, αλλά επιπλέον και για τις διαπροσωπικές σχέσεις και την ατομική ψυχολογική σταθερότητα. Μια κοινωνία αβέβαιη είναι κατά κανόνα ψυχολογικά ασταθής και ανασφαλής, και η ανασφάλεια εκτρέφει κάθε είδους φαινόμενα ανομίας, κυνισμού, βίας, πολιτικής παθητικότητας και αδιαφορίας. Και πάνω απ’ όλα υπονομεύει την κοινωνική και θεσμική εμπιστοσύνη και δημιουργεί «φαινόμενα Σώρρα». Η απουσία εμπιστοσύνης συνιστά όμως μια δομική παθογένεια της ελληνικής πραγματικότητας.

Ο Φ. Φουκουγιάμα, ο γνωστός αμερικανός στοχαστής του «τέλους της ιστορίας», σ’ ένα ογκώδες βιβλίο του με τίτλο «Εμπιστοσύνη, Οι Κοινωνικές Αξίες και η Δημιουργία της Ευημερίας» (Trust, The Social Virtues and the Creation of Prosperity, Λονδίνο, Free Press) επισημαίνει ότι «ένα από τα πλέον σημαντικά διδάγματα από την ανάλυση της οικονομικής πραγματικότητας λέει ότι η ευημερία ενός έθνους και η ικανότητα να ανταγωνίζεται εξαρτάται από ένα μοναδικό, ισχυρό πολιτιστικό χαρακτηριστικό: τον βαθμό εμπιστοσύνης (trust) που ενυπάρχει στην κοινωνία».

Σε παλαιότερη διάλεξή του στην Αθήνα ο Πάβο Λιπόνεν, πρώην πρωθυπουργός της Φινλανδίας, μιας χώρας που παρά τις τρέχουσες δυσκολίες της αποτελεί υπόδειγμα οικονομικής οργάνωσης, απέδωσε την επιτυχία της χώρας του στον υψηλό βαθμό εμπιστοσύνης που διακρίνει την κοινωνία και το πρόβλημα της Ελλάδας στον εξαιρετικά χαμηλό βαθμό διακοινωνικής, διαπροσωπικής εμπιστοσύνης. Η διαπίστωση αυτή είναι πέρα για πέρα ορθή. Η ρίζα μιας σειράς προβλημάτων μας βρίσκεται ακριβώς στην απουσία της (πολιτιστικής) αξίας της εμπιστοσύνης, τόσο στο συλλογικό όσο και θεσμικό και διαπροσωπικό επίπεδο. Στο συλλογικό επίπεδο, ως χώρα, συγκροτούμε μια βαθύτατα ανασφαλή οντότητα. Για λόγους γεωγραφικούς, ιστορικούς, ευρύτερα πολιτιστικούς, κοινωνιολογικούς κ.ά., μας διακατέχει βαθύτατη ανασφάλεια και διάχυτη έλλειψη εμπιστοσύνης. Τείνουμε να θεωρούμε ότι σχεδόν οι πάντες επιβουλεύονται την ύπαρξή μας, συνωμοτούν για την εξόντωσή μας, «ζηλεύουν τη θέση και τις ομορφιές μας», ότι είμαστε «έθνος ανάδελφον» και άλλα παρόμοια. Η διακυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ/ΑΝΕΛ επέτεινε αυτό το σύνδρομο.

Η ανασφάλεια δεν μας επιτρέπει να δούμε με ορθολογική καθαρότητα και εξωστρέφεια τον κόσμο, να σταθμίσουμε μετρημένα τη θέση και τον ρόλο μας στην παγκόσμια κοινότητα. Ετσι κινούμαστε ανάμεσα στα πλέον αντιφατικά και εν πολλοίς παράδοξα σύνδρομα. Από τη μια μεριά να θεωρούμε ότι είμαστε το «κέντρο του κόσμου», ο «περιούσιος λαός», η «κοιτίδα του παγκόσμιου πολιτισμού» και από την άλλη να πιστεύουμε ότι είμαστε υποχείριο των ξένων, των μεγάλων δυνάμεων, των σκοτεινών κύκλων που μας «επέβαλαν» τα Μνημόνια και την κρίση! Η ανασφαλής αυτή στάση μάς οδηγεί σε υψηλότερο ίσως βαθμό από άλλες ευρωπαϊκές χώρες να μαχόμαστε ιστορικές τάσεις, όπως λ.χ. την παγκοσμιοποίηση (ενώ ταυτόχρονα επωφελούμαστε από τα προϊόντα που παράγει, όπως κινητά τηλέφωνα, Διαδίκτυο, κ.λπ.) και να ενστερνιζόμαστε με ευκολία κάθε είδους λαϊκίστικη θεωρία συνωμοσίας και θυματοποίησης.

Ασφάλεια φαίνεται να υπάρχει κατά βάση μόνο στο πλαίσιο της οικογένειας και της παρέας. Η Ελλάδα είναι κατά βάση μια «κοινωνία της παρέας» ή ακόμη των «στενών κυκλωμάτων» («φτιάχνουν οι Ελληνες κυκλώματα…»). Είναι χαρακτηριστικό ότι η λέξη «παρέα» με το νόημα που έχει στην ελληνική γλώσσα δεν απαντάται σε άλλες ευρωπαϊκές γλώσσες. Μέσα στην παρέα φαίνεται να δικαιολογούνται τα πάντα, να επιτρέπονται σχεδόν τα πάντα, να συγχωρούνται τα πάντα. Οποιοσδήποτε πολιτικός καταλάβει θέση εξουσίας θεωρεί σχεδόν αυτονόητο ότι θα πρέπει ως πρώτο καθήκον «να τακτοποιήσει» τα μέλη της παρέας του σε διάφορες θέσεις, αδιαφορώντας εάν συγκεντρώνουν κάποια προσόντα ή ανταποκρίνονται στοιχειωδώς στο έργο που τους ανατίθεται. Τα πρόσφατα παραδείγματα είναι και τα οξύτερα.

Η απουσία εμπιστοσύνης εκτρέφει τη δυσπιστία προς τις θεσμικές, απρόσωπες, καθολικές σχέσεις και γεννά ουσιαστικά το τέρας της γραφειοκρατίας και τυπολατρίας. Η απαίτηση για πιστοποιητικά επί πιστοποιητικών αυτό εκφράζει. Η έλλειψη εμπιστοσύνης εξηγεί επίσης το φαινόμενο της ογκώδους νομοπαραγωγής. Η Ελλάδα παράγει περισσότερους νόμους από όλες σχεδόν τις χώρες-μέλη της ΕΕ. Σχεδόν τίποτα δεν μπορεί να ρυθμισθεί χωρίς νομικές ρυθμίσεις, με την κοινή λογική. Παράγει επίσης το φαινόμενο της δικομανίας. Οι μισοί Ελληνες έχουν παραπέμψει για σημαντικούς ή ασήμαντους λόγους τους άλλους μισούς στα δικαστήρια, με τα γνωστά επίσης αποτελέσματα ουσιαστικής αρνησιδικίας. Είναι προφανές ότι κάτω από αυτές τις προϋποθέσεις ούτε ορθολογική, θεσμική συγκρότηση του κράτους/διοίκησης μπορεί να υπάρξει ούτε αποτελεσματική οικονομική οργάνωση.

Το πώς μπορούμε να βγούμε από αυτόν τον φαύλο κύκλο της αβεβαιότητας, της ανασφάλειας, της απουσίας εμπιστοσύνης (mistrust) δεν μπορεί εύκολα να απαντηθεί. Χρειάζεται να γίνουν πολλά που πηγαίνουν στην καρδιά του πολιτιστικού μορφώματος αλλά και της ιδεολογικής έκφρασης της χώρας. Χρειάζεται οπωσδήποτε να ακυρωθεί ο εθνολαϊκιστικός, εμμονικός λόγος της συνωμοσιολογίας, θυματοποίησης και ανορθολογισμού. Η ελληνική κοινωνία έχει ανάγκη από ένα άλλο ισχυρό αφήγημα, ένα νέο πειστικό «-ισμό» που να τη συνεγείρει και να τη συναρμόσει ως σύνολο με δεσμούς εμπιστοσύνης προς έναν μείζονος σημασίας κοινό στόχο. Ποιος μπορεί να είναι ο -ισμός αυτός δεν ξέρω, εκσυγχρονισμός, εξευρωπαϊσμός, μεταρρυθμισμός, τι;

Ο κ. Παναγιώτης Κ. Ιωακειμίδης είναι ομότιμος καθηγητής του Πανεπιστημίου Αθηνών.

Οι «13 συμπεριφορές» των Leaders που οδηγούν στην εμπιστοσύνη

 

Βίκη Χαρίτου Human & Financial Services Consultant

Πριν από λίγες ημέρες βρέθηκα σε ένα πολύ ωραίο HR event, όπου κεντρικό θέμα ήταν οι αλλαγές στον χώρο εργασίας και πως μπορεί το HR στρατηγικά να συμβάλλει σε αυτό.

Ακούστηκαν πολλές γνώμες και απόψεις, παρουσιάστηκαν case studies, προβλέψεις, αποτελέσματα ερευνών και συμπεράσματα. Κεντρικό όμως ρόλο σε όλους τους ομιλητές ήταν το θέμα της Εμπιστοσύνης ή Trust ή Confidence ή με όποιον άλλο όρο, σε όποια άλλη γλώσσα θέλετε.

«Εμπιστοσύνη». Πόσο περιεκτική και σημαντική έννοια! Πόσο θα ήταν διαφορετικά τα πράγματα στις επαγγελματικές ή τις ανθρώπινες σχέσεις , στο επαγγελματικό περιβάλλον, την κουλτούρα της εταιρείας, τα αποτελέσματα, το engagement, αν υπήρχε ουσιαστική και αμοιβαία Εμπιστοσύνη!

Στις μέρες μας η έννοια της «εμπιστοσύνης» βρίσκεται σε απαξίωση. Έρευνες στον δυτικό κόσμο δείχνουν ότι μόνο το 49% των εργαζομένων εμπιστεύεται τα ανώτατα στελέχη των επιχειρήσεων και μόνο το 28% θεωρούν αξιόπιστα αυτά που λένε οι CEO. Μπορείτε πολύ εύκολα να φανταστείτε πόσο κατρακυλούν τα ποσοστά των μετρήσεων όσον αφορά τους πολιτικούς και τις πολιτικές ηγεσίες…

Στο best seller βιβλίο του “The Speed of Trust: the one thing that changes everything” ο Stephen Covey κάνει αναφορά σε 13 συμπεριφορές τις οποίες όταν οι leaders μιας επιχείρησης υιοθετήσουν, τα επίπεδα εμπιστοσύνης στον οργανισμό θα ανέβουν. Όταν επικρατεί ένα κλίμα εμπιστοσύνης σε μια επιχείρηση αυτό μεταφράζεται σε καλύτερη επικοινωνία, μεγαλύτερη παρακίνηση και καλύτερα εταιρικά αποτελέσματα. Στον αντίποδα αυτού, όταν η κουλτούρα ενός οργανισμού έχει έλλειμμα εμπιστοσύνης, τότε συνήθως η επικοινωνία είναι προβληματική, οι σχέσεις κρύβουν ένταση και η δέσμευση του προσωπικού (employee engagement) πολύ χαμηλή.

1. Μιλήστε Ανοιχτά
Εκφράστε αυτό που έχετε στο νου σας χωρίς να έχετε κρυφή agenda. Όταν μιλάμε καθαρά, λέμε την αλήθεια, αφήνουμε πολύ καλύτερη εντύπωση. Οι περισσότεροι εργαζόμενοι πιστεύουν ότι οι ανώτεροί τους δεν λένε όλη την αλήθεια και αυτό δημιουργεί πρόβλημα. Άμεσες και ξεκάθαρες κουβέντες, ειπωμένες με ευγένεια και σεβασμό χτίζουν σχέσεις εμπιστοσύνης.

2. Δείξτε σεβασμό
Κάθε εργαζόμενος έχει τη δική του μοναδική αξία και δικαιούται το σεβασμό σας. Πρέπει να φερόμαστε στους άλλους όπως θέλουμε να μας φέρονται. Τελεία. Οι πράξεις μας το αποδεικνύουν αυτό. Ακόμα και η πιο μικρή συμπεριφορά και πράξη μας προς έναν συνάδελφό μας πρέπει να χαρακτηρίζεται από σεβασμό προς το πρόσωπό του.

3. Διαφάνεια παντού
Πείτε την αλήθεια με τρόπο που να μπορεί να αποδειχθεί. Η διαφάνεια βασίζεται σε αξιώματα όπως η ειλικρίνεια, η τιμιότητα, η αμεσότητα, η αυθεντικότητα, η ακεραιότητα. Βασίζεται στο να γίνονται τα πράγματα με τρόπο ανοιχτό και διαφανή σε όλους. Μέρος της διαφάνειας είναι και η ανοιχτή επικοινωνία ακόμα και για προβλήματα που υπάρχουν και ζητούν επίλυση.

4. Διορθωτικές Κινήσεις
Για να διορθώσετε μια λάθος κίνηση ή συμπεριφορά δεν αρκεί μόνο μια (τυπική αρκετές φορές) συγγνώμη. Καλό είναι να συνοδεύεται και με μια πράξη. Όλοι έχουμε βρεθεί σε ένα εστιατόριο όπου μια συγγνώμη εκ μέρος του ιδιοκτήτη συνοδεύτηκε με ένα μπουκάλι κρασί ή κάποιο υπερμεγέθες επιδόρπιο. Είναι η αντιμετώπιση του «extra mile», του «κάνω την υπέρβαση για να δείξω τη μεταμέλειά μου» και να γεφυρώσω το όποιο χάσμα δημιουργήθηκε.

5. Δείξτε αφοσίωση…
… στα μέλη της ομάδας σας. Ο Covey επικεντρώνεται σε δυο ειδών τρόπους που μπορεί κάποιος επικεφαλής να δείξει αφοσίωση στην ομάδα του: α) με το να αναγνωρίζει τη σκληρή δουλειά και προσπάθεια, χωρίς να τη θεωρεί ως κάτι δεδομένο και β) με το να μιλάει για κάποιο μέλος της ομάδας μόνο όταν αυτό είναι παρόν στη συζήτηση και ποτέ «πίσω από την πλάτη του». Το αντίθετο μειώνει αντί να αυξάνει τα επίπεδα εμπιστοσύνης.

6. Φέρτε Αποτελέσματα
Ο πιο γρήγορος τρόπος για να υπάρξει εμπιστοσύνη είτε με τους πελάτες, ή με τους εργαζομένους σας είναι να φέρετε τα αποτελέσματα, δηλαδή αυτό που έχετε υποσχεθεί. Είναι άλλωστε και το πρώτο μισό του ορισμού της Ηγεσίας από τον Covey : “…getting results in a way that inspires trust.” («…το να φέρνεις αποτελέσματα με έναν τρόπο που εμπνέει εμπιστοσύνη»).

7. Γίνετε Καλύτεροι
Στη σημερινή εποχή που τα πάντα αλλάζουν με τρομακτική ταχύτητα, ο σύγχρονος ηγέτης πρέπει συνεχώς να εξελίσσεται. Δεν μπορείς να μάθεις κάτι και να πιστεύεις ότι με αυτή τη δεξιότητα θα μπορείς να κάνεις καριέρα 30 χρόνων. Όταν και οι άλλοι βλέπουν ότι εξελίσσεστε και «το ψάχνετε» τότε αποκτούν εμπιστοσύνη και σιγουριά ότι και ο τρόπος ηγεσίας σας θα είναι σύγχρονος και ο ενδεδειγμένος. Ο Covey προτείνει 2 βασικούς τρόπους που οδηγούν στην προσωπική ανάπτυξη : α) ζητήστε να σας δώσουν feedback και β) μάθετε από τα λάθη σας.

8.Αντιμετωπίστε την πραγματικότητα
Δεν μπορούμε να κλίνουμε τα μάτια μας στην πραγματικότητα και να κάνουμε ότι δεν τη βλέπουμε. Πρέπει να μιλήσουμε για τον «ελέφαντα μέσα στο δωμάτιο», όσο κι αν αυτό είναι οδυνηρό μερικές φορές, καθώς μόνο έτσι θα πάμε παρακάτω. Κατά συνέπεια τόσο η εμπιστοσύνη όσο και η αφοσίωση στο management αυξάνει .

9. Ξεκαθαρίστε τις προσδοκίες σας
Ένα εξίσου βασικό στοιχείο που αυξάνει την εμπιστοσύνη του ανθρώπινου δυναμικού στην ηγεσία της εταιρείας είναι οι ξεκάθαροι στόχοι και προσδοκίες. Όσο πιο νωρίς γνωρίζουν οι εργαζόμενοι τι περιμένει η διοίκηση της εταιρείας από αυτούς ( σε επίπεδο στόχων), τόσο περισσότερα θετικά αποτελέσματα θα έρθουν, σε ένα κλίμα αμοιβαίας προσπάθειας, αλληλοϋποστήριξης και εμπιστοσύνης.

10. Καλλιεργήστε την έννοια του Accountability…
… πρώτοι εσείς, ως leaders. Το να είναι κάποιος accountable, δηλαδή να φέρει τη συνολική ευθύνη για κάτι, όχι επειδή του έχει επιβληθεί αλλά επειδή το πιστεύει, ενισχύει στο μέγιστο βαθμό την εμπιστοσύνη σε μια εταιρεία. Συνολική ευθύνη για τα καλά και τα άσχημα αποτελέσματα: αυτό σημαίνει Accountability.

11. Ακούστε πρώτα
«Most people do not listen with the intent to understand; they listen with the intent to reply». Ακούστε πρώτα. Είναι ο Νο 1 κανόνας για αποτελεσματική επικοινωνία. Ακούστε τους άλλους προσεκτικά, ακούστε τι έχουν να σας πουν, πριν δώσετε κάποια συμβουλή ή τη λύση. Προσεκτική ακρόαση οδηγεί σε εμπιστοσύνη.

12. Κρατήστε τις δεσμεύσεις / υποσχέσεις σας
Όταν δίνεις μια υπόσχεση πρέπει να την τηρείς. Αυτό θα οδηγήσει με μαθηματική ακρίβεια σε κλίμα εμπιστοσύνης. Γι’ αυτό πρέπει να είστε προσεκτικοί με το τι υπόσχεστε και τι ελπίδες κάνετε τους άλλους να τρέφουν.

13. Δείξτε εμπιστοσύνη
Μην επιζητάτε μόνο εμπιστοσύνη. Προσφέρετέ την απλόχερα σε όσους την αξίζουν και την έχουν κερδίσει με τη συμπεριφορά τους, αλλά και σε όσους κάνουν την προσπάθειά τους και βαδίζουν προς αυτήν την κατεύθυνση.

πηγη 

 

Όμηροι των Αγορών οι κοινωνίες


Πολλοί θεωρούν πως η λεγόμενη παγκοσμιοποίηση ορίζει ένα άλλο σύστημα. Στην πραγματικότητα, πρόκειται για ιδιοποίηση του συστήματος, που είναι εξ αντικειμένου εγκατεστημένο μέσα στα κράτη. Ιδιοποίηση από τον οικονομικό παράγοντα, ο οποίος με το όνομα «αγορές», αυτονομήθηκε από το κράτος και φιλοδοξεί να παίξει ένα διακρατικό ρόλο.

Οι νέοι οικονομικοί ηγεμόνες έχουν θέσει σε ομηρία τις πολιτικές ηγεσίες των κρατών και έχουν εκβάλει από το σκοπό της πολιτικής το συμφέρον των κοινωνιών. Αυτό συμβαίνει όχι γιατί οι «αγορές» είναι πρωτογενώς παντοδύναμες, αλλά επειδή οι κοινωνίες παραμένουν εγκιβωτισμένες σε αξίες, σε θεσμούς και σε πολιτικές συμπεριφορές του 18ου αιώνα.

Με άλλα λόγια, η μεν οικονομία έχει ήδη μεταβεί στο μέλλον, ενώ οι κοινωνίες παραμένουν δέσμιες σε ένα παρελθόν που παρήλθε ανεπιστρεπτί. Έτσι ανατράπηκαν οι συσχετισμοί υπέρ των «αγορών». Οι κοινωνίες αργοπορούν να αντλήσουν τα αναγκαία συμπεράσματα για το πώς θα ανακτήσουν μια σχετική πολιτική επιρροή.

Όσο συμβαίνει αυτό, η μόνη αντιστασιακή παράμετρος που απομένει για να σφυρηλατήσει μια εναντίωση στην άλωση της πολιτικής τάξης από τις «αγορές» και να αναγκάσει την επαναφορά των πολιτικών του κράτους στο συμφέρον της κοινωνικής συλλογικότητας, είναι η πολιτισμική συνοχή της κοινωνίας των πολιτών που αντλεί δυνάμεις από την εθνική της συλλογικότητα.

Χορηγός συλλογικής ελευθερίας

Το έθνος, έτσι κι αλλιώς, είναι χορηγός πρωτογενούς συλλογικής ελευθερίας, χωρίς την οποία δεν είναι δυνατόν να οικοδομηθούν οι λοιπές ελευθερίες, όπως η ατομική, η κοινωνική και η πολιτική. Γι’ αυτό οι αρχαίοι έλεγαν ότι χωρίς την πατρίδα ελεύθερη το άτομο ούτε ελεύθερο μπορεί να είναι ούτε να ευημερεί. Αντιλαμβάνονταν, όμως, το άτομο ως συστατικό μέρος της Πολιτείας όχι ως ιδιώτη.

Σήμερα, το πολιτικό σύστημα είναι δομημένο ως εκλόγιμη μοναρχία, που κατέχεται εξ ολοκλήρου από την πολιτική τάξη με τις κοινωνίες να διατηρούνται ερμητικά έγκλειστες στο καθεστώς της ιδιωτείας. Η διεθνής και η εγχώρια ελίτ διακρίνει ότι η μοναδική απομένουσα δύναμη αντίστασης είναι η εθνική συλλογικότητα. Γνωρίζει επομένως ότι εάν διαρρήξει την πολιτισμική συνοχή της κοινωνίας θα μείνει χωρίς αντίπαλο.

Η εθνική-πολιτισμική συνοχή είναι εκείνη που θα κινητοποιήσει τη σκέψη για να δημιουργήσει αντισώματα απέναντι στη στυγνή πραγματικότητα, η οποία κάνει τις κοινωνίες να αισθάνονται ότι είναι σε πολιτική αδυναμία, με ό,τι αυτό συνεπάγεται για την ελευθερία και την ευημερία τους.

Να ξέρετε ότι ένα πράγμα φοβούνται οι αγορές και οι ελίτ που τις διακινούν: την αξίωση των εθνικών κοινωνιών να γίνουν θεσμικές συνιστώσες του πολιτικού συστήματος. Να μεταβάλουν, δηλαδή, το πολιτικό σύστημα, από εκλόγιμη μοναρχία σε αντιπροσωπευτική Πολιτεία. Να μεταβούν από το έθνος του κράτους στο έθνος της κοινωνίας. Διότι τότε θα χάσουν το πλεονέκτημα της πολιτικής παντοδυναμίας.

 

πηγη 

 

Δεκτή η τροπολογία του ΚΚΕ: Τι αλλάζει στην απλήρωτη εργασία

Βλαπτική μεταβολή των όρων εργασίας, η καθυστέρηση καταβολής δεδουλευμένων, σύμφωνα με την Έφη Αχτσιόγλου, που μίλησε στο Πρακτορείο FM.

dekti-i-tropologia-tou-kke-ti-allazei-stin-aplirwti-ergasia

Για την τροπολογία που κατέθεσε χθες το ΚΚΕ στο νομοσχέδιο του υπουργείου Ψηφιακής Πολιτικής, σύμφωνα με την οποία η αξιόλογη καθυστέρηση καταβολής δεδουλευμένων αποδοχών από τον εργοδότη στον εργαζόμενο θεωρείται μονομερής βλαπτική μεταβολή των όρων εργασίας, μίλησε, μεταξύ άλλων, η υπουργός Εργασίας Έφη Αχτσιόγλου, στο Πρακτορείο FM 104.9.

Όπως εξήγησε, «πρακτικά, αυτό σημαίνει ότι ο εργαζόμενος, σε περίπτωση που δεν καταβάλλονται οι δεδουλευμένες αποδοχές του, να μπορεί να θεωρήσει ότι η ενέργεια αυτή ισοδυναμεί με καταγγελία της σύμβασης εργασίας. Ισοδυναμεί, δηλαδή, με απόλυση και να διεκδικήσει τη νόμιμη αποζημίωση. Δίνει, επομένως, μία διέξοδο στον εργαζόμενο να μην μένει εγκλωβισμένος σε επιχειρήσεις οι οποίες δεν τον πληρώνουν για πάρα πολύ καιρό».

Τι προβλέπει η τροπολογία

Η κυβέρνηση με κοινό δελτίο Τύπου του υπουργείου Εργασίας και του υπουργείου Ψηφιακής Πολιτικής, Τηλεπικοινωνίας και Ενημέρωσης δήλωσε ότι κάνει δεκτό το πρώτο μέρος της τροπολογίας του ΚΚΕ που αναφέρει ότι «θεωρείται μονομερής βλαπτική μεταβολή των όρων εργασίας η αξιόλογη καθυστέρηση καταβολής των δεδουλευμένων αποδοχών του εργαζομένου από τον εργοδότη, ανεξαρτήτως της αιτίας της καθυστέρησης».

Ωστόσο, η κυβέρνηση δεν έκανε δεκτό το δεύτερο μέρος της τροπολογίας, απέρριψε δηλαδή την αυστηροποίηση του θεσμικού πλαισίου. Το δεύτερο μέρος της τροπολογίας προβλέπει ότι οι εργοδότες που δεν καταβάλλουν στην ώρα τους τα δεδουλευμένα τιμωρούνται με φυλάκιση και χρηματική ποινή, ενώ προβλέπεται ότι η εκδίκαση τέτοιων υποθέσεων θα γίνεται με τη διαδικασία του Αυτόφωρου.

Το κείμενο της τροπολογίας:

ΠΡΟΣ ΤΗ ΒΟΥΛΗ ΤΩΝ ΕΛΛΗΝΩΝ

ΤΡΟΠΟΛΟΓΙΑ – ΠΡΟΣΘΗΚΗ

Στο σχέδιο νόμου του Υπουργείου Ψηφιακής Πολιτικής, Τηλεπικοινωνιών και Ενημέρωσης «Ηλεκτρονικό σύστημα διάθεσης τηλεοπτικού διαφημιστικού χρόνου, Τροποποίηση του ν. 3548/2007, σύσταση μητρώου περιφερειακού και τοπικού Τύπου, Ειδική σήμανση γραμμωτού κώδικα στις έντυπες εκδόσεις, Δημιουργία θεσμικού πλαισίου για την ενίσχυση της παραγωγής οπτικοακουστικών έργων στην Ελλάδα και άλλες διατάξεις».

Θέμα: Μη καταβολή των αποδοχών των εργαζομένων και βλαπτική μεταβολή των όρων εργασίας.

ΑΙΤΙΟΛΟΓΙΚΗ ΕΚΘΕΣΗ

Με την πρόσφατη απόφαση που είδε το φως της δημοσιότητας, ο Άρειος Πάγος επαναλαμβάνει δυστυχώς την πάγια νομολογία του με βάση την οποία η καθυστέρηση καταβολής των δεδουλευμένων στον εργαζόμενο δεν μπορεί να χαρακτηριστεί μονομερής βλαπτική μεταβολή των όρων εργασίας. Σύμφωνα με το συνδυασμό των διατάξεων των άρθρων 648 και 652 Α.Κ. με τη διάταξη του άρθρου 7 εδ. Α’ του ν. 2112/1920 που ορίζει ότι «πάσα μονομερής μεταβολή των όρων της υπαλληλικής συμβάσεως βλάπτουσα τον υπάλληλο θεωρείται ως καταγγελία ταύτης, δι’ ήν ισχύουσιν οι διατάξεις του παρόντος νόμου», προκύπτει ότι μονομερής μεταβολή θεωρείται κάθε τροποποίηση των όρων εργασίας από τον εργοδότη που γίνεται κατ’ αθέτηση της εργασιακής συμβάσεως. Στην περίπτωση αυτή, ο μισθωτός μπορεί να αντιδράσει με τους εξής τρόπους: α) να αποδεχθεί τη μεταβολή, οπότε συνάπτεται νέα σύμβαση, τροποποιητική της αρχικής, η οποία είναι έγκυρη εφόσον δεν αντιβαίνει σε απαγορευτική διάταξη νόμου ή β) να θεωρήσει τη μονομερή βλαπτική μεταβολή ως καταγγελία από την πλευρά του εργοδότη και να αποχωρήσει από την εργασία, αξιώνοντας την καταβολή της νόμιμης αποζημιώσεως ή γ) να εμμείνει στη σύμβαση και να ζητήσει την τήρηση των συμβατικών όρων.

Σύμφωνα με την ίδια νομολογία μόνη όμως, η καθυστέρηση καταβολής του μισθού δεν συνιστά βλαπτική, υπό την ως άνω έννοια, μεταβολή των όρων της εργασιακής συμβάσεως, εκτός αν γίνεται δολίως και δη για να εξαναγκασθεί ο μισθωτός σε αποχώρηση από την εργασία του.

Η ερμηνεία που δίνει ο Άρειος Πάγος στην έννοια της μονομερούς βλαπτικής μεταβολής στην περίπτωση της καθυστέρησης («έστω και μακροχρόνιας», όπως, πλειοδοτώντας, αναφέρει η πρόσφατη απόφαση), έχει οδηγήσει στην ομηρία εκατοντάδες χιλιάδες απλήρωτους εργαζόμενους. Και τούτο διότι, με δεδομένη την οικονομική αδυναμία δικαστικής διεκδίκησης των δεδουλευμένων τους (η δε ικανοποίηση των αξιώσεών τους μετά τις πρόσφατες αλλαγές στα προνόμια των εργατικών απαιτήσεων σε πλειστηριασμούς και πτωχεύσεις είναι μάλλον απίθανη), εγκλωβίζονται σε ένα φαύλο κύκλο υποχρεωτικής παροχής εργασίας χωρίς αμοιβή, χωρίς δυνατότητα απεμπλοκής. Αρκεί ο εργοδότης να αποδείξει το ότι δεν είχε δόλο να απολύσει τον εργαζόμενο, αλλά η καθυστέρηση οφείλεται στη δυσμενή οικονομική συγκυρία!

Χιλιάδες παραδείγματα με εγκλωβισμένους εργαζομένους να κινούνται σαν «εργατικά ζόμπι» μεταξύ απλήρωτης εργασίας και ανεργίας αναφέρονται καθημερινά.

Για την αντιμετώπιση του παραπάνω σημαντικού προβλήματος των εργαζομένων καταθέτουμε την πιο κάτω τροπολογία.

ΤΡΟΠΟΛΟΓΙΑ – ΠΡΟΣΘΗΚΗ

Στο σχέδιο νόμου του Υπουργείου Ψηφιακής Πολιτικής, Τηλεπικοινωνιών και Ενημέρωσης «Ηλεκτρονικό σύστημα διάθεσης τηλεοπτικού διαφημιστικού χρόνου, Τροποποίηση του ν. 3548/2007, σύσταση μητρώου περιφερειακού και τοπικού Τύπου, Ειδική σήμανση γραμμωτού κώδικα στις έντυπες εκδόσεις, Δημιουργία θεσμικού πλαισίου για την ενίσχυση της παραγωγής οπτικοακουστικών έργων στην Ελλάδα και άλλες διατάξεις».

1. Στο άρθρο 7 του Ν. 2112/1920, όπως αυτό ισχύει μετά την προσθήκη του δεύτερου εδαφίου αυτού, δυνάμει του άρθρου 5 του Ν.4558/1930, προστίθεται τρίτο εδάφιο που έχει ως εξής: «Επίσης, θεωρείται μονομερής βλαπτική μεταβολή των όρων εργασίας η αξιόλογη καθυστέρηση καταβολής των δεδουλευμένων αποδοχών του εργαζομένου από τον εργοδότη, ανεξαρτήτως της αιτίας της καθυστέρησης».

2. Η παρ. 1 του άρθρου μόνου του Α.Ν. 690/1945, όπως αντικαταστάθηκε από το άρθρο 8 παρ. 1 του Ν. 2336/1995, αντικαθίσταται ως εξής:

1. Κάθε εργοδότης ή διευθυντής ή επιτετραμμένος ή με οποιονδήποτε τίτλο εκπρόσωπος οποιοσδήποτε επιχείρησης, εκμετάλλευσης ή εργασίας, καθώς και τα μέλη του ΔΣ ή ο βασικός/κύριος μέτοχος ανώνυμης εταιρείας, ο οποίος δεν καταβάλλει εμπρόθεσμα στους απασχολουμένους σε αυτόν τις οφειλόμενες συνεπεία της σύμβασης ή της σχέσης εργασίας πάσης φύσεως αποδοχές, που καθορίζονται είτε από τη σύμβαση εργασίας είτε από τις συλλογικές συμβάσεις εργασίας είτε από αποφάσεις διαιτησίας είτε από το νόμο ή έθιμο είτε σύμφωνα με το άρθρο 10 του ν. 3198/1955, συνεπεία της θέσεως των εργαζομένων σε κατάσταση διαθεσιμότητας, τιμωρείται κατόπιν μηνύσεως των ενδιαφερομένων ή των οργάνων του Υπουργείου Εργασίας ή των οργάνων της Νομαρχιακής Αυτοδιοίκησης που είναι εντεταλμένα για την εφαρμογή της εργατικής νομοθεσίας ή της οικείας Αστυνομικής Αρχής ή της οικείας επαγγελματικής οργάνωσης των εργαζομένων, με φυλάκιση μέχρι έξι (6) μήνες και χρηματική ποινή, της οποίας το ποσό δεν μπορεί να ορίζεται κάτω του 25% ούτε πάνω του 50% του καθυστερούμενου χρηματικού ποσού, για την εξεύρεση του οποίου οι τυχόν σε είδος οφειλόμενες αποδοχές πρέπει να αποτιμώνται, με τη σχετική απόφαση, σε χρήμα. Η εκδίκαση των παραπάνω υποθέσεων γίνεται με τη διαδικασία του αυτοφώρου, όπως προβλέπεται από τα άρθρα 417 επ. του Κ.Ποιν.Δ

 

πηγη